Gạch trồng cỏ lát bờ kè dùng cho kè sông, kênh mương

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng khắc nghiệt, các công trình thủy lợi như kè sông, kênh mương phải đối mặt với áp lực xói mòn liên tục từ dòng chảy mạnh và mưa lũ thất thường. Gạch trồng cỏ lát bờ kè đã nổi lên như giải pháp kết hợp hoàn hảo giữa bảo vệ kết cấu và phục hồi hệ sinh thái xanh.

Gạch trồng cỏ lát bờ kè là gì và tại sao nó phù hợp với kè sông, kênh mương?

Gạch trồng cỏ lát bờ kè (hay còn gọi là gạch taluy trồng cỏ, tấm bê tông ốp mái taluy có lỗ) là sản phẩm bê tông đúc sẵn được thiết kế đặc biệt với các lỗ rỗng ở giữa để chứa đất và hạt giống cỏ. Khác với bê tông đổ liền khối truyền thống hay đá hộc lát đơn thuần, loại gạch này được sản xuất theo tiêu chuẩn công nghiệp, đảm bảo độ đồng đều cao về kích thước, cường độ và khả năng liên kết.

Các công trình kè sông, kênh mương thường có độ dốc taluy từ 1:1 đến 1:2, chịu lực tác động trực tiếp từ nước chảy, sóng đánh và áp lực đất nền ẩm ướt. Chính vì vậy, giải pháp sử dụng tấm bê tông trồng cỏ đã được ưu tiên áp dụng rộng rãi trong các dự án thủy lợi hiện đại tại Việt Nam. Chúng giúp ổn định mái dốc, giảm tốc độ dòng chảy bề mặt, đồng thời cho phép rễ cỏ phát triển xuyên qua lỗ gạch, tạo thành mạng lưới neo giữ đất tự nhiên bền vững theo thời gian.

Đặc điểm kỹ thuật nổi bật của gạch trồng cỏ chuyên dùng cho bờ kè

Để đáp ứng yêu cầu khắt khe của môi trường thủy lợi, gạch trồng cỏ lát bờ kè thường được sản xuất với các thông số sau:

1. Kích thước phổ biến nhất: 400×400×50mm (định mức 6,25 viên/m²) hoặc 400×400×80mm, một số dòng dày hơn lên đến 100mm cho vị trí chịu lực lớn.
2. Thiết kế lỗ trồng cỏ: Thường là 1 lỗ tròn lớn (đường kính khoảng 20-26cm) hoặc nhiều lỗ nhỏ hơn (2-8 lỗ tùy mẫu), đảm bảo diện tích đất trồng chiếm 30-50% bề mặt.
3. Cường độ chịu nén: Từ M300 đến M600, đủ khả năng chống lại áp lực đất đắp và lực nước đẩy.
4. Bề mặt: Nhám hoặc bóng tùy theo yêu cầu chống trơn trượt, màu sắc chủ đạo là xám bê tông tự nhiên (có thể thêm bột màu đỏ, xanh, vàng nếu cần tăng tính thẩm mỹ).
5. Cấu tạo bổ trợ: Nhiều viên có râu thép chờ hoặc đai thép ở các cạnh, giúp liên kết chắc chắn khi lắp ghép.

Những đặc tính này khiến gạch trở thành lựa chọn lý tưởng cho các vị trí taluy kênh mương, bờ sông có dòng chảy mạnh hoặc khu vực hay ngập lũ.

Lợi ích vượt trội khi sử dụng gạch trồng cỏ cho công trình kè sông và kênh mương

So với các phương án truyền thống như đổ bê tông kín hoặc lát đá hộc, giải pháp ốp taluy bằng gạch trồng cỏ mang lại nhiều giá trị vượt trội:

1. Chống xói mòn và sạt lở hiệu quả: Lớp bê tông dày tạo lớp chắn cứng, trong khi rễ cỏ phát triển mạnh mẽ xuyên qua lỗ gạch, neo giữ đất nền, giảm thiểu hiện tượng rửa trôi đất sét hoặc cát.
2. Thoát nước vượt trội: Hệ thống lỗ rỗng cho phép nước thấm nhanh xuống đất, giảm áp lực thủy tĩnh lên mái taluy, hạn chế nguy cơ trượt lở do nước đọng lâu.
3. Tạo cảnh quan xanh bền vững: Sau 3-6 tháng thi công, bề mặt kè sẽ phủ kín cỏ tự nhiên, giảm nhiệt độ bề mặt lên đến 10-15°C vào mùa hè, đồng thời cải thiện chất lượng nước bằng cách lọc bụi bẩn và giảm ô nhiễm.
4. Tuổi thọ cao, chi phí bảo trì thấp: Bê tông cường độ cao kết hợp cỏ sống tạo hệ thống bảo vệ sống khi cỏ phát triển tốt, nó sẽ tự tái sinh và duy trì chức năng chống xói mòn trong nhiều thập kỷ.
5. Thân thiện môi trường: Giảm diện tích bê tông kín, tăng tỷ lệ phủ xanh, góp phần vào mục tiêu phát triển bền vững và các tiêu chí công trình xanh.

Dưới đây là một số lợi ích cụ thể được các kỹ sư thủy lợi đánh giá cao nhất:

1. Giảm tốc độ dòng chảy bề mặt tới 40-60%.
2. Tăng khả năng chịu lực cắt của mái taluy lên 2-3 lần so với đất trống.
3. Chi phí vòng đời thấp hơn 20-35% so với bê tông kín nhờ giảm sửa chữa định kỳ.
4. Tăng giá trị sinh thái cho khu vực ven sông, kênh rạch.

​​​​​​​

Quy trình thi công gạch trồng cỏ lát bờ kè chuyên nghiệp

Để đảm bảo hiệu quả lâu dài, việc thi công cần tuân thủ các bước sau:

1. Chuẩn bị nền: San phẳng mái taluy, loại bỏ đất yếu, đầm chặt nền đất đến độ chặt K ≥ 0.95.
2. Lớp lót nền: Đổ lớp cát hoặc đá dăm dày 10-20cm làm lớp đệm thoát nước.
3. Lắp đặt gạch: Đặt từng viên gạch từ dưới lên trên theo đường đồng mức, đảm bảo các viên khớp chặt với nhau. Sử dụng thép neo hoặc vữa xi măng để liên kết các viên ở vị trí dốc lớn.
4. Đổ đất và gieo cỏ: Đổ hỗn hợp đất dinh dưỡng vào lỗ gạch, gieo hạt giống cỏ chịu hạn tốt (cỏ Vetiver, cỏ Bermuda, cỏ tranh…) hoặc trồng khóm cỏ sẵn.
5. Chăm sóc ban đầu: Tưới nước đều đặn trong 30-45 ngày đầu, bón phân thúc để cỏ bén rễ nhanh.​​​​​​​

Quy trình này thường mất 7-15 ngày tùy diện tích, nhưng mang lại kết quả ổn định chỉ sau một mùa mưa.

Các lưu ý quan trọng khi lựa chọn và sử dụng gạch trồng cỏ cho kè sông, kênh mương

1. Ưu tiên gạch có cường độ tối thiểu M400 cho vị trí chịu sóng đánh mạnh.
2. Chọn lỗ trồng cỏ kích thước lớn (≥20cm) nếu muốn cỏ phát triển nhanh và phủ kín sớm.
3. Kết hợp hệ thống thoát nước ngầm nếu kênh mương có lưu lượng lớn.
4. Kiểm tra định kỳ 6-12 tháng/lần để bổ sung đất và chăm sóc cỏ nếu cần.

​​​​​​​​​​​​​​

Hướng tới những bờ kè bền vững và xanh sạch

Khi dòng sông không còn chỉ là ranh giới giữa đất và nước, mà trở thành một hệ sinh thái sống động, gạch trồng cỏ lát bờ kè chính là chìa khóa để hiện thực hóa tầm nhìn đó. Không đơn thuần là vật liệu xây dựng, chúng đại diện cho sự cân bằng giữa kỹ thuật cứng và giải pháp sinh thái mềm, giữa bảo vệ công trình và nuôi dưỡng sự sống xanh.

Một số sản phẩm cấu kiện bê tông đúc sẵn tại MQB: 

Bó Vỉa Hè bê Tông Đúc Sẵn

Tấm Đan Bê Tông Đúc Sẵn Lát Lối Đi Quán Cafe

Trụ Bê Tông Trồng Thanh Long

Gối Đỡ Ống Nhựa

Cống Bi Bể Phốt Tại Long Thành Đồng Nai

Ống Cống Thoát Nước Chịu Lực  

Thông tin liên hệ:

02862 789 955 - Máy Bàn

0906 39 18 63 - Zalo hỗ Trợ Mua Hàng

0929 239 929 - Tư Vấn Kỹ Thuật

Website: www.vlxdminhquan.com 

Email: minhquanmqb2015@gmail.com